IBAN, para transferlerinin yanlış hesap numaralarına yapılmasını önlemek amacıyla ilk olarak Avrupa Birliği ülkelerinde ortaya çıkmış bir hesap numarası standardıdır.
Her ülkenin ve her bankanın hesap numaralarının uzunlukları ve biçimleri farklı olduğundan, bir başka bankadaki bir hesaba para transferi yapmak için bankalara başvuran müşteriler yanlış hesap numarası kullandıklarında, karşı bankada paranın aktarılacağı doğru adres bulunamamakta; havale göndericiye geri dönmektedir. Bankalarda zaman ve iş gücü kaybına neden olan bu durumlarda, aktarılacak paranın doğru adresini bulmak için alıcı bankada birçok işlem yapıldığından, göndericiden ek masraflar tahsil edilmektedir. Bu olumsuzluğun önlenmesi için Avrupa Birliği'ndeki tüm ülkelerinin para transferlerinde ortak bir hesap numarası standardı kullanması sağlanmıştır. IBAN veya uzun haliyle International Bank Account Number (Uluslararası Banka Hesap Numarası) adı verilen bu hesap numarası standardı, para transferlerindeki bu olumsuzlukları önleyecek özelliklere sahiptir.


Avrupa Birliği Standardı çerçevesinde en fazla 34 basamak uzunluğunda olan IBAN’ın ilk iki hanesi, tüm ülkelerde standart olmak üzere ait olduğu hesabın ülke kodunu ve iki haneli kontrol rakamını içermektedir. Kontrol rakamları, IBAN’ın içerisinde bulunan diğer rakamlar üzerinde bir takım hesaplamalar yapılarak ulaşılabilen rakamlardır. Bu hesaplamalar standart ve herkesçe bilinen bir yöntem ile yapılmaktadır ve IBAN kullanan bütün ülkeler kontrol basamaklarını bu hesaplama standardına uygun şekilde hesaplamaktadır. Bu nedenle, IBAN’ın içerisindeki basamaklardan biri veya fazlası yanlış veya eksik yazılırsa, yukarıda sözü edilen standart hesaplama yapıldığında IBAN’ın içerisindeki kontrol rakamından farklı bir rakama ulaşılacak ve IBAN’ın yanlış olduğu anlaşılacaktır 34 basamak uzunluğunu aşmamak ve ilk 4 hanede ülke kodu ile kontrol basamaklarını içermek koşulu ile her ülke kendisine ait IBAN’ların basamak sayısı ve biçimini gösteren ülke IBAN standardını serbestçe belirleyebilmektedir. Ülkeler, belirledikleri IBAN basamak sayısı ve biçimini IBAN kullanan diğer ülkelere duyurmaktadır. Bu sayede, her ülke diğer bir ülkeye ait IBAN’ın uzunluğunu da kontrol edebilmektedir. Bu özellikleri sayesinde IBAN, para transferi talebi gönderici bankaya ulaştığında alıcı bankaya transfer mesajını göndermeden kendi içerisindeki özel ve standart hesaplama yöntemi ile kontrol edilebilmekte ve yanlış bir IBAN ile yapılmak istenen para transferi başlamadan engellenmiş olmaktadır.
IBAN, var olan hesap numaralarının yok edilmesini ya da bu numaraların para transferinde kullanılmamasını gerektirmemektedir. Uygulamada para transferine konu olan her hesabın numarasının yanı sıra bu hesaba bir de IBAN üretilmektedir. Para transferlerinde IBAN’ın kullanılması durumunda yukarıda sözü edilen avantajlar elde edilmektedir. Ancak (IBAN kullanımının zorunlu tutulduğu ülkelerin dışındaki) müşteriler istedikleri takdirde IBAN kullanmaksızın mevcut hesap numarası ile para transferi yapabilirler.


IBAN, sağladığı faydalar nedeniyle Avrupa Birliği ülkelerinin yanı sıra diğer bazı ülkeler tarafından da kabul görmüştür ve uygulanmaktadır. Bazı ülkeler, IBAN’ı yurtiçi para transferi işlemlerinde de kullanmaya karar vermişler; bazı ülkeler de aralarındaki ve kendi sınırları dahilindeki para transferleri için IBAN kullanımını zorunlu hale getirmişlerdir.

• IBAN, Avrupa Birliği Standartları çerçevesinde en fazla 34 basamaklıdır.
• 1 Ocak 2010 tarihinden itibaren yurtdışı para transferlerinin yanı sıra EFT dahil olmak üzere yurtiçi bankalar arası para transferlerinde de IBAN kullanmak zorunlu hale gelmiştir.
• Türkiye için IBAN numarası 26 hanedir.

Örnek IBAN

TR 68 00046 0 0000222990022302

[TR] 68 00046 0 0000222990022302
Ülke Kodu
2 hane

TR [68] 00046 0 0000222990022302
Kontrol Kodu
2 Hane

TR 68 [00046] 0 0000222990022302
Banka Kodu
5 Hane

TR 68 00046 [0] 0000222990022302
Rezerv Alan
1 Hane

TR 68 00046 0 [0000222990022302]
Banka Hesap Numarası
16 Hane

Kaynak: 1, 2, 3

__________________

"kimi zaman başarılı kimi zaman başarısız olan kısmen diye bir kahraman niye yok?"

Konulara yorum yazmadan önce okuyunuz: Tümce büyük harfle başlar, nokta ile biter. Noktadan sonra boşluk bırakılır, yeni tümce başlar. "bU şEkiLDE" yazmak sadece okuyanı yorar. Kısaca Türkçe, Türkçe yazılır. MSN diliyle değil. Süslü MSN diliyle yazılan mesajlar "uf" olup, kaybolabilir, sonra "mesajıma n'oldu?" demeyin.
Ayrıca;
Burada küfür etmek kimseye bir şey kazandırmaz. Burada bize teşekkür etmenize de gerek yok, illa ki edecekseniz de "Teşekkür butonu"na tıklayıverin. Lütfen sadece konularla ilgili ve seviyeli yorum yapın. Aşağıdaki mesaj editörü kendinizi en iyi biçimde ifade etmeniz için konmuştur. Yazıları rengarenk yapmanız onlara anlam katmaz, aksine okunamaz hale getirebilir. "Güzel, kötü, vs" tarzı tek sözcükten oluşan mesajlar veya gülümsemeler göndermeyelim. Ha unutmadan, aşkınızı da burada ilan etmeyin. Site ile ilgili görüşlerinizi, isteklerinizi info@kisabirmola.com adresine yollayın veya iletişim bağlantısına tıklayıverin. Bağlantısı çalışmayan konuları raporlayın, her konuya gereksiz mesaj yazmayın. Msn adresi istemekle ilgili de şahsıma ve yönetici arkadaşlara boşuna PM atmayın, msn kullanmayız biz
Ayrıca lütfen Kisabirmola "Kullanıcı Sözleşmesi ve Forum Kuralları" nı okuyunuz.